Հայկական ծաղկարտադրության համար եվրոպական շուկա մուտք գործելու հնարավորությունները կրկին օրակարգում են։ Հայաստանի դեսպանությունը Նիդերլանդներում այսօր հրապարակել է մանրամասներ հունիսին Հաագայում անցկացված քննարկումների մասին, որոնց առանցքում հայկական ծաղիկների արտահանումն էր դեպի եվրոպական շուկա։
Քննարկմանը մասնակցել են Հայաստանի արտաքին գործերի և էկոնոմիկայի նախարարությունների ներկայացուցիչներ, Նիդերլանդների համապատասխան պետական կառույցների ներկայացուցիչներ, հայկական և հոլանդական ծաղկարտադրողներ, լոգիստիկ ու բրոքերային ընկերություններ, ինչպես նաև Royal FloraHolland-ի ներկայացուցիչները։
Royal FloraHolland-ը համաշխարհային ծաղկային առևտրի խոշորագույն հարթակներից է, և դրա միջոցով հայկական արտադրողների համար եվրոպական շուկա դուրս գալու հնարավորությունը կարող է նոր ուղղություն դառնալ։
Նպատակը՝ ավելի շատ հայկական ջերմոցներ արտահանման շղթայում
Քննարկման ընթացքում շեշտադրվել է հայկական ջերմոցային տնտեսությունների հնարավորինս մեծ թվով ներգրավման անհրաժեշտությունը։
Սա հատկապես կարևոր է այն պատճառով, որ եվրոպական շուկա մուտք գործելը միայն արտադրանքի առկայության հարց չէ։ Արտադրողը պետք է կարողանա ապահովել պահանջվող որակը, տեսականին, համապատասխան սորտերը, լոգիստիկան և շուկայի վաճառքի մեխանիզմներին համապատասխան աշխատանքը։
Նիդերլանդներում հայկական կողմի ներկայացուցիչները նաև այցելել են Royal FloraHolland-ի գլխամասային գրասենյակ և երկու խոշոր ծաղկարտադրող ընկերություններ՝ տեղում ծանոթանալու աճուրդային համակարգին և մատակարարման շղթային։
Եվրոպական շուկան՝ հնարավորություն, բայց նաև նոր պահանջներ
Հայկական ծաղկարտադրողների համար եվրոպական շուկան հատկապես կարևոր է դարձել Ռուսաստանի շուկայում առաջացած սահմանափակումներից հետո։
Միաժամանակ ոլորտի ներկայացուցիչների նախկին հրապարակային հայտարարությունները ցույց են տալիս, որ Եվրոպա արտահանման հարցում դեռ կան գործնական խնդիրներ՝ գնային մրցունակությունից և լոգիստիկայից մինչև մաքսային ու շուկայի պահանջներ։ Որոշ արտադրողներ նույնիսկ հայտարարել են, որ չեն կարողանում իրենց արտադրանքը արտահանել և ստիպված են այն վաճառել ինքնարժեքից զգալիորեն ցածր գնով։
Այս պայմաններում Նիդերլանդների հետ համագործակցության քննարկումները կարող են կարևոր լինել հատկապես այն դեպքում, եթե դրանք վերածվեն կոնկրետ պայմանագրերի և հայկական ջերմոցների համար իրական վաճառքի հնարավորությունների։
Արդեն կա՞ հայկական ծաղիկի եվրոպական շուկա
Թարմ տվյալները ցույց են տալիս, որ հայկական ծաղիկների որոշակի ծավալներ արդեն հասել են ԵՄ երկրներ։ Մայիսի 1-ից հուլիսի 29-ն ընկած ժամանակահատվածում Հայաստանից ԵՄ երկրներ արտահանվել է ընդհանուր առմամբ ավելի քան 845 հազար հատ ծաղիկ և մոտ 10 տոննա ծաղկային արտադրանք։ Արտահանման ուղղությունների թվում եղել են Բուլղարիան, Ռումինիան, Լեհաստանը, Լատվիան, Ֆրանսիան, Նիդերլանդները և այլ երկրներ։
Սակայն այս ծավալները դեռ բավարար չեն հայկական ծաղկարտադրության համար ռուսական շուկայի կորուստը լիարժեք փոխարինելու համար։
Հետևաբար հիմնական հարցն այժմ այն է, թե արդյոք Նիդերլանդների հետ քննարկվող համագործակցությունը կարող է վերածվել կայուն արտահանման շղթայի, որտեղ ներգրավված կլինեն ոչ միայն խոշոր, այլև միջին ու փոքր հայկական ջերմոցային տնտեսությունները։
Եթե դա հաջողվի, եվրոպական շուկան հայկական ծաղկի համար կարող է դառնալ ոչ թե ժամանակավոր այլընտրանք, այլ արտահանման երկարաժամկետ ուղղություն։