Հայաստանում ագրոպարենային ոլորտին տրամադրվող փոքր վարկերի տոկոսադրույքների սուբսիդավորման ծրագիրը կգործի մինչև 2026 թվականի ավարտը։ Կառավարության նոյեմբերի 12-ի որոշմամբ՝ ծրագրի իրականացման ժամկետը սահմանափակվել է 2026 թվականով, իսկ 2027 թվականի հունվարի 1-ից այն կդադարեցվի։
Ծրագրի շրջանակում մինչև 2026 թվականի սեպտեմբերի 30-ը տրամադրվել է 26 841 վարկ՝ ընդհանուր շուրջ 47.74 միլիարդ դրամ ծավալով։
Ո՞ր վարկային ծրագրի մասին է խոսքը
Խոսքը 2026 թվականի ապրիլի 9-ին կառավարության հաստատած՝ ագրոպարենային ոլորտին տրամադրվող վարկերի տոկոսադրույքների սուբսիդավորման ծրագրի մասին է։
Ծրագիրը նախատեսված էր գյուղատնտեսությամբ և գյուղմթերքի վերամշակմամբ զբաղվող ֆիզիկական անձանց, անհատ ձեռնարկատերերի ու կազմակերպությունների համար։
Դրա հիմնական պայմաններն էին՝
- Վարկի չափը՝ 1–2 միլիոն դրամ։
- Մեկ շահառուի համար վարկերի ընդհանուր առավելագույն գումարը՝ 2 միլիոն դրամ։
- Տարեկան տոկոսադրույքը՝ մինչև 14 տոկոս, որն ամբողջությամբ սուբսիդավորվում էր պետության կողմից։
- Վարկի մարման ժամկետը՝ մինչև երեք տարի։
- Պարտադիր արտոնյալ ժամանակահատվածը՝ վեց ամիս։
Այսպիսով, շահառուները վարկը ստանում էին զրոյական տոկոսադրույքով՝ ծրագրի սահմանած պայմանների շրջանակում։
Մինչև ե՞րբ կարելի է օգտվել ծրագրից
Կառավարության փոփոխությամբ սահմանվել է, որ ֆինանսական կազմակերպության և շահառուի միջև վարկային պայմանագիրը պետք է կնքվի մինչև 2026 թվականի դեկտեմբերի 30-ը ներառյալ։
2027 թվականի հունվարի 1-ից ծրագիրն այլևս չի գործի, և դրա շրջանակում նոր վարկային պայմանագրեր կնքելու հնարավորություն չի լինի։
Ուստի այն տնտեսվարողները, որոնք նախատեսում են օգտվել այս աջակցությունից, պետք է հաշվի առնեն ոչ միայն դիմում ներկայացնելու, այլև վարկային պայմանագիրը սահմանված ժամկետում կնքելու անհրաժեշտությունը։
Ի՞նչ արդյունքներ է գրանցել ծրագիրը
Էկոնոմիկայի նախարարության ներկայացրած տվյալների համաձայն՝ մինչև սեպտեմբերի 30-ը ծրագրի շրջանակում տրամադրվել է 26 841 վարկ՝ շուրջ 47.74 միլիարդ դրամ ընդհանուր ծավալով։
Այս ցուցանիշը ցույց է տալիս, որ ծրագիրը լայնորեն կիրառվել է ագրոպարենային ոլորտի տնտեսվարողների շրջանում։
Միաժամանակ, միայն տրամադրված վարկերի քանակն ու ընդհանուր ծավալը բավարար չեն ծրագրի տնտեսական արդյունավետությունը գնահատելու համար։ Կարևոր է նաև պարզել, թե որ մարզերում և գործունեության որ ուղղություններում են առավել շատ օգտվել աջակցությունից, որքան գումար է պետությունը հատկացրել տոկոսադրույքների սուբսիդավորմանը և ինչ տնտեսական արդյունքներ են արձանագրվել։
Արդյո՞ք դադարեցվում են գյուղատնտեսության բոլոր վարկային ծրագրերը
Ոչ։ Կարևոր է տարբերակել այս որոշումը գյուղատնտեսության պետական աջակցության մյուս գործիքներից։
Կառավարության որոշումը վերաբերում է հենց 2026 թվականի ապրիլին հաստատված՝ ագրոպարենային ոլորտի փոքր վարկերի տոկոսադրույքների սուբսիդավորման ծրագրին։ Այն ինքնին չի նշանակում, որ դադարեցվում են գյուղատնտեսական տեխնիկայի լիզինգի, ինտենսիվ այգիների հիմնման, ջերմոցների կառուցման կամ այլ նպատակային ծրագրերը։
Այդ ծրագրերից յուրաքանչյուրն ունի առանձին իրավական հիմք, պայմաններ և իրականացման ժամկետներ։
Agropress-ը հարցում է ուղարկել նախարարություն
«Agropress»-ը պաշտոնական հարցում է ուղարկել ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարություն՝ ծրագրի արդյունքների, պետական բյուջեից հատկացված սուբսիդավորման ծավալների, շահառուների բաշխվածության և դրա դադարեցման պատճառների վերաբերյալ։
Նախարարության պատասխանը ստանալուց հետո «Agropress»-ը հանդես կգա ծավալուն վերլուծական հրապարակմամբ՝ ներկայացնելով ծրագրի իրական արդյունքները, արդյունավետությունն ու դադարեցման հնարավոր հետևանքները գյուղատնտեսական տնտեսությունների համար։
Այսպիսով, 2027 թվականից փոքր ագրոպարենային վարկերի այս գործիքը կդադարի գործել։ Գյուղատնտեսական տնտեսությունների համար կարևոր կլինի հասկանալ, թե ինչ այլ ֆինանսական մեխանիզմներով կարող են փոխարինվել այդ վարկերը և ինչպես է պետությունը նախատեսում շարունակել աջակցությունը փոքր արտադրողներին։aa