Գեղարքունիքի մարզում 1,385 երկրագործական տնտեսություն պետական աջակցություն կստանա՝ 2025 թվականի աշնանը հավաստագրված սերմերով իրականացրած աշնանացանի համար։ Փոխհատուցման ընդհանուր գումարը կազմում է 672 մլն դրամ։
Գեղարքունիքի մարզի 1,385 երկրագործական տնտեսությունների համար հավաստագրված սերմ օգտագործելը պետական աջակցության հիմք է դարձել։ Տնտեսությունները 2025 թվականի աշնանը հավաստագրված սերմերով իրականացրած աշնանացանի դիմաց կստանան ընդհանուր 672 մլն դրամ փոխհատուցում։ Այս մասին հայտնել է Գեղարքունիքի մարզպետի աշխատակազմի գյուղատնտեսության և շրջակա միջավայրի պահպանության վարչությունը։
8,400 հեկտար՝ հավաստագրված սերմերով
2025 թվականի աշնանը Գեղարքունիքի մարզի տնտեսություններում իրականացվել է ընդհանուր 14,652 հեկտար աշնանացան ցորենի ցանք։
Դրանցից 8,400 հեկտարը ցանվել է հավաստագրված սերմերով։
Այսինքն՝ մարզում աշնանացան ցորենի ցանքերի ավելի քան կեսը՝ մոտ 57.3%-ը, իրականացվել է հավաստագրված սերմերով։
Պետական աջակցության ծրագրով յուրաքանչյուր հեկտարի համար նախատեսված է 80 հազար դրամ փոխհատուցում։
Եթե 8,400 հեկտարը բազմապատկենք 80 հազար դրամով, ստացվում է հենց 672 մլն դրամ։
Ի՞նչ է նշանակում այս թիվը մեկ տնտեսության հաշվով
Եթե 672 մլն դրամը պայմանականորեն բաժանենք 1,385 շահառու տնտեսությունների թվին, ստացվում է միջինը մոտ 485 հազար դրամ մեկ տնտեսության հաշվով։
Սակայն սա միայն միջին հաշվարկ է։ Իրականում յուրաքանչյուր տնտեսության ստանալիք գումարը կախված է այն հեկտարների քանակից, որոնց վրա օգտագործվել են հավաստագրված սերմեր։
Այսինքն՝ ծրագիրը ոչ թե յուրաքանչյուր ֆերմերի տալիս է նույն գումարը, այլ փոխհատուցում է հեկտարի հաշվով։
Ինչո՞ւ է հավաստագրված սերմը կարևոր
Հավաստագրված սերմի օգտագործումը կարևոր է ցանքերի որակի, սորտային հատկանիշների պահպանման և բերքատվության կանխատեսելիության տեսանկյունից։
Պետական աջակցության տրամաբանությունն այստեղ այն է, որ ֆերմերներին խրախուսվի օգտագործել հավաստագրված սերմացու՝ փոխարենը ոչ ստուգված կամ անհայտ ծագման սերմերի։
Գեղարքունիքի դեպքում ծրագրի մասշտաբը բավական մեծ է․ խոսքը մարզի 8,400 հեկտար աշնանացան ցորենի ցանքերի մասին է։
Ի՞նչ վիճակում են աշնանացան ցանքերը
Մարզպետի աշխատակազմի տվյալներով՝ կատարված դիտարկումները ցույց են տվել, որ Գեղարքունիքում իրականացված աշնանացան հացահատիկի ցանքերը հիմնականում հաջող են ձմեռել և կենսունակ են եղել հետագա աճի ու զարգացման համար։
Սա կարևոր հանգամանք է, քանի որ հավաստագրված սերմի օգտագործումը ինքնին դեռ չի նշանակում բարձր բերք։ Վերջնական արդյունքի վրա ազդում են նաև եղանակային պայմանները, հողի վիճակը, պարարտացումը, ոռոգումը, հիվանդությունների և վնասատուների դեմ պայքարը և բերքահավաքի կազմակերպումը։
672 միլիոն դրամը՝ ինչի՞ հաշվին
Ծրագրի հաշվարկը պարզ է.
8,400 հա × 80,000 դրամ = 672,000,000 դրամ
Այսպիսով, պետական աջակցության հիմնական ծավալը ձևավորվում է ոչ թե ֆիքսված գումարով յուրաքանչյուր ֆերմերի համար, այլ հավաստագրված սերմերով ցանված յուրաքանչյուր հեկտարի դիմաց սահմանված փոխհատուցմամբ։
Մարզպետի աշխատակազմի գյուղատնտեսության և շրջակա միջավայրի պահպանության վարչությունը հայտնել է, որ ընտրանքային մոնիտորինգի աշխատանքներն արդեն ավարտվել են, իսկ արդյունքները ներկայացվել են ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարություն՝ համապատասխան վճարումները կատարելու համար։
Գեղարքունիքի համար սա ինչ է նշանակում
Գեղարքունիքը Հայաստանի խոշոր գյուղատնտեսական մարզերից է, և այստեղ ցորենի արտադրության ծավալները զգալի են։
2026 թվականին մարզում բերքի տակ նախատեսվել է ավելի քան 35.6 հազար հեկտար ցանքատարածություն, այդ թվում՝ 2025 թվականի աշնանը կատարված աշնանացանը և 2026 թվականի գարնանացանը։
Այս ֆոնին 8,400 հեկտարի վրա հավաստագրված սերմերի կիրառումը ցույց է տալիս, որ սերմացուի որակի հարցը մարզի հացահատիկային արտադրության համար արդեն զգալի մասշտաբ ունի։
Գեղարքունիքի 1,385 տնտեսությունների համար այժմ հաջորդ կարևոր հարցը ոչ միայն փոխհատուցումը ստանալն է, այլ նաև այն, թե այդ 8,400 հեկտարից ինչ բերք է ստացվել և որքանով է հավաստագրված սերմի օգտագործումը անդրադարձել բերքատվության վրա։
Հենց այս տվյալը կլինի ծրագրի արդյունավետությունը գնահատելու ամենակարևոր ցուցանիշներից մեկը։